نشریه علمی هیدرولیک

نشریه علمی هیدرولیک

مطالعه آزمایشگاهی شکست موضعی سد باطله دارای حوضچه آب در نزدیکی تکیه گاه

نوع مقاله : مقاله کامل (پژوهشی)

نویسندگان
1 گروه عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.
3 گروه مهندسی عمران، دانشگاه مینه‌سوتا، ایالات متحده آمریکا
چکیده
سدهای باطله وظیفه جمع‌آوری باطله‌های حاصل از عملیات معدن‌کاری را برعهده دارند. این سازه‌ها اغلب با استفاده از خود باطله‌ها ساخته می‌شوند که این مسئله در کنار عواملی همچون دوره ساخت نسبتاً طولانی و عدم نظارت و طراحی دقیق این سدها منجر به شکست تعداد زیادی از سدهای باطله شده است. در این پژوهش شکست سد باطله در نزدیکی تکیه‌گاه مورد مطالعه قرار گرفته که حوضچه‌ای در نزدیکی سد وجود داشته و باطله ها در برابر روانگرایی حساس نیستند. برای این منظور از یک حوضچه بزرگ مقیاس استفاده شد تا نتایج استخراج‌شده مستقل از مقیاس ابعاد مخزن سد باشد. در این آزمایش ها الگوی فرسایش بستر، میزان انتقال رسوب و تغییرات تراز آب در تراز های مختلف سطح آب در هنگام شکست موضعی سد باطله مورد‌مطالعه قرار گرفته است. در تمامی آزمایش‌ها نسبت حجم مصالح فرسایش یافته در نزدیکی محل شکست به حجم آب حوضچه سد حدودا یک درصد است.. شیب تغییرات تراز سطح آب نسبت به تغییرات زمان در همه آزمایش ها حدودا 0.45 است.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


Correia dos Santos, R.N., Caldeira, L. & Serra, J. (2012). FMEA of a tailings dam, Georisk Assessment and Management of Risk for Engineered Systems and Geohazards, 6(2), 89-104
Canadian Dam Association (CDA) (2014). Technical Bulletin: Application of Dam Safety Guidelines to Mining Dams.
Jing, X., Chen, Y., Xie, D., Williams, D.J., Wu, S., Wang, W. & Yin, T. (2019). The Effect of Grain Size on the Hydrodynamics of Mudflow Surge from a Tailings Dam-Break. Applied Sciences, 9(12), 2474.
Rico, M., Benito, G., Salguero, A.R., Díez-Herrero, A. & Pereira, H.G. (2008). Reported tailings dam failures: A review of the European incidents in the worldwide context, Journal of Hazardous Material, 152(2), 846-52.
Shayan, P. (2023). Experimental study of local failure near the tailings dam abutment, Master Thesis, University of Razi, Kermanshah, 119p. (In Persian)
Souza Junior, T.F.S & Teixeira, S. (2019). Simulation of tailings release in dam break scenarios using physical models, REM - Int. Eng. J., 72(3), 385-393.
Tailings Dam Breach Working Group. (2017). Tailings Dam Breach Inundation Study, Technical Bulletin, 49p.
Martin, V., Al-Mamun, M. & Small, A. (2019). CDA technical bulletin on tailings dam breach analyses, 87th Annual Meeting of the International Commission on Large Dams, 15p.
World Information Service on Energy (2022).   Tailings Dam Safety. https://www.wise-uranium.org/mdaf.html.
Xin, Z., Xiaohu, X. & Kaili, X. (2011). Study on the Risk Assessment of the Tailings Dam Break, Procedia Engineering, 26, 2261-1169.
Zhong, D. & Sun, Y. (2011). Dam break threshold value and risk probability assessment for an earth dam, Natural Hazards, 59, 129-147.

  • تاریخ دریافت 13 آذر 1402
  • تاریخ بازنگری 20 فروردین 1403
  • تاریخ پذیرش 18 اردیبهشت 1403