مدل سازی عددی تغییرات شوری مخزن ساحلی در مرحله آب شویی و نمک زدایی

نوع مقاله : مقاله کامل (پژوهشی)

نویسندگان

1 استادیار دانشکده مهندسی عمران دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی تهران

2 مدیر بخش مهندسی رودخانه و سواحل، شرکت توسعه منابع آب و نیروی ایران، الهیه

چکیده

مخازن ساحلی یک راه‌حل موثر برای مسائل مربوط به تامین و مدیریت آب در مناطق ساحلی می‌باشند. فرآیند آب‌شویی و نمک‌زدایی از این مخازن قبل از بهره‌برداری، از اهمیت زیادی برخوردار است. در این تحقیق اقدام به بررسی دینامیک جریان و تغییرات شوری در یک مخزن ساحلی در شرایط آب‌شویی مخزن با استفاده از نرم‌افزار عددی سه‌بعدی MIKE3 شد. مطالعه موردی در این تحقیق شامل یک مخزن ساحلی است که در ساحل دریای خزر و در نزدیکی محل مصب رودخانه تجن قرار دارد. جریان ورودی به مخزن از طریق یک کانال دسترسی از رودخانه تجن تامین می‌شود. جهت انجام این تحقیق دو مدل ساخته شد. در مدل اول با هدف بررسی جریان و تغییرات شوری مخزن، از شبیه‌سازی یکساله با دبی متوسط ماهانه در رودخانه تجن استفاده شد. در مدل دوم نیز شبیه‌سازی جریان و تغییرات شوری مخزن در شرایط یک سیلاب تاریخی نزدیک به 200 برابر متوسط دبی ماهانه مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داده که بر خلاف مدل اول، لایه‌بندی شوری شدیدی در عمق مخزن در شرایط مدل دوم اتفاق می‌افتد و این لایه‌بندی با افزایش جریان ورودی شدیدتر می‌شود. همچنین در پایان دوره شبیه‌سازی حداکثر مقدار شوری در کل مخزن از مقدار اولیه 12 گرم بر لیتر (که مربوط به شوری پایه دریای خزر است) به مقداری کمتر از 2 گرم بر لیتر در مدل اول و ا گرم بر لیتر در مدل دوم کاهش می‌یابد.

کلیدواژه‌ها